Wat is een LVAD/ Wat is een Steunhart?

Een Steunhart is de Nederlandse benaming voor LVAD, de afkorting voor Left Ventricular Assist Device. Letterlijk vertaald is dit “Linker Ventrikel Ondersteunings Apparaat”.

Het is heel goed mogelijk om met de LVAD een redelijk normaal leven in de eigen thuis-omgeving te hebben.

Hoe werkt een LVAD?

Een LVAD is een pompje dat wordt geïmplanteerd op het moment dat het hart niet sterk genoeg meer is om het bloed rond te pompen, eindstadium hartfalen.

In het animatiefilmpje hiernaast wordt een duidelijke uitleg gegeven over de functie van het hart, wat er gebeurt bij hartfalen en hoe de LVAD geïmplanteerd wordt.


Het pompje, dat in het hart geplaatst wordt en een verbinding vormt tussen de linker kamer en de aorta, zorgt ervoor dat het lichaam weer de juiste doorstroming van het bloed krijgt.

Normaal gesproken verzorgt het hart de bloedsomloop met behulp van een pulserende beweging. Het ‘kloppen’ van het hart voel je in de slagaders van het lichaam. Doordat het pompje een continue doorstroming verzorgt, heeft een drager van een LVAD geen voelbare polsslag meer.

Heartmate 3 in en op lichaamHet geheel werkt op elektriciteit. De aansturing van de elektriciteit vind plaats buiten het lichaam. Het pompje is verbonden met een kabel, de tube of driveline, die door de buikwand naar buiten komt.
Deze driveline is aangesloten op een controller die het toerental van de pomp verzorgt en een geluids- en lichtsignaal afgeeft wanneer dit nodig is. De controller verzorgt ook de verbinding naar de energiebron, twee batterijen die op het lichaam meegedragen kunnen worden, of een apparaat dat aangesloten is op het lichtnet. Dankzij de batterijen, is het mogelijk het dagelijkse leven weer op te pakken en volledig mobiel te zijn. Het apparaat dat op het lichtnet zit wordt in de nacht gebruikt zodat er geslapen kan worden met een constante toevoer van stroom.

Welke soorten LVAD worden in Nederland geïmplanteerd?

In Nederland worden twee types LVAD geïmplanteerd.

De Heartmate II van de oorspronkelijke firma Thoratec behoort tot de eerste generatie steunharten met een continu flow die vanaf 2006 geïmplanteerd is. Dit is de meest geplaatste LVAD waar ook de meeste ervaring mee is. Dit pompje wordt onder het middenrif in de buikholte geplaatst.
Klik op de afbeelding voor de animatiefilm

De HeartMate 3 is eind 2015 als opvolger in gebruik genomen. Kijk hier voor de verschillen tussen deze twee LVAD’s.

De HVAD van de firma HeartWare is een kleine LVAD waarbij het pompje in het hartzakje wordt geplaatst. Dit steunhart wordt vanaf 2010 in Nederland geïmplanteerd.
Klik op de afbeelding voor de animatiefilm

De ontwikkelingen gaan in eerste instantie richting hoe kleiner hoe beter, of dat ook zo is dat zal de tijd leren.

Welke ziekenhuizen in Nederland implanteren de LVAD?

Deze ingreep vind plaats in de transplantatiecentra die we in Nederland kennen met bovenaan het UMC-Utrecht waar de meeste implantaties plaats vinden. Als goede tweede het Erasmus Ziekenhuis in Rotterdam. Sinds 13 juli 2011 heeft ook het UMC Groningen vergunning gekregen tot implantatie. De verwachting is dat in de loop van 2012 hiermee begonnen zal worden.

Het LUMC in Leiden is geen transplantatiecentrum en heeft van 2010 tot 2015 als experiment mensen die niet in aanmerking kwamen voor een transplantatie behandelt met een LVAD, dus als Destination Therapy. De kosten die hierbij kwamen kijken werden door het ziekenhuis betaald.

Met ingang van begin 2015 is de LVAD als behandeling in het basispakket gekomen. Dit betekent dat de koppeling met harttransplantatie niet meer de enige vereiste is om voor een LVAD in aanmerking te komen.